Câu chuyện về một người vượt qua những ký ức đau thương và suy nghĩ tiêu cực dưới đây là một ví dụ cho những người bắt đầu tập chánh niệm. 

Cách tôi đến với rối loạn

Đôi khi chúng ta cảm giác về 1 thứ gì đó trên cơ thể: đầu tôi bị bùng nhùng. Sau đó tôi tiếp tục kiểm tra đến các phần của cơ thể khác như thể tôi đang cố gắng đào bới thứ gì đó thật quan trọng: vai tôi thì nặng, lưng tôi thì đau, bụng tôi cồn cào, tim và ngực tôi như đang thắt lại…. Sau đó, đầu tôi bắt đầu gán nhãn cho những cảm giác này thành các suy nghĩ và hiệu ứng domino xuất hiện. Tôi tự đặt ra câu hỏi liệu những cảm giác của mình có đang liên quan đến 1 sự kiện, ký ức tổn thương nào đó trong quá khứ ko? Có nỗi sợ hãi nào cần giải quyết không?

Trong tâm trí lúc này bắt đầu lựa chọn cách phản ứng với những suy nghĩ. Nội tâm bắt đầu truy tìm về ký ức để phê bình, phê phán bản thân tôi hoặc người khác đã làm việc này, việc kia. Ví dụ, tôi thấy xấu hổ vì mình bị cô giáo phê bình trong giờ văn hoặc cô giáo định kiến với mình nên chỉ nhìn thấy điểm xấu của tôi thôi. Lần trước cô đã từng phê bình tôi rồi, tôi đã cố gắng để vượt qua, nhưng lần này lại xảy ra tiếp.

Có thể tôi sẽ phản ứng với nó ngay lập tức, nhưng cũng lên kế hoạch để đối phó trong tương lai. Và thế là phản ứng căng thẳng xảy ra. Năng lượng của tôi sẽ được huy động để chuẩn bị chiến đấu hoặc chạy trốn. Nhưng tất cả điều này khiến tôi rất đau và khó chịu. Tôi phải tìm cách đè nén nó, hoặc lảng tránh, hoặc chạy trốn khỏi những thứ khiến tôi khó chịu này. Nhưng năng lượng không tự nhiên sinh ra, cũng ko tự nhiên mất đi, nó sẽ chuyển hóa từ dạng này sang dạng khác. Lúc đầu sự đè nén, lảng tránh, chạy trốn khá ổn, nhưng dần dần những cách này đang mất hiệu lực. Căng thẳng cứ thế bùng lên mà tôi không thể kiểm soát được.

Cách tôi đi qua rối loạn

Phê bình lặp đi lặp lại là chuyện bình thường, có thể là người khác hoặc chính tôi sẽ làm chuyện đó. Giống như màn đêm đến làm tăm tối mọi thứ cho đến tận sáng hôm sau. Rồi khi buổi chiều hôm sau kết thúc thì màn đêm lại xuất hiện. Ngày nào nó chẳng diễn ra như thế. Có những khu vực trên trái đất đêm dài hơn ngày, trong khi có những khu vực ngày dài hơn đêm. Vào mùa hè, chúng ta thấy đêm thì ngắn, ngày thì dài. Vào mùa đông, chúng ta thấy đêm dài và ngày ngắn. Chúng ta chẳng thể chống lại việc màn đêm cứ xuất hiện hết ngày này qua ngày khác. Nhưng chúng ta luôn biết rằng, màn đêm sẽ luôn kết thúc khi trời sáng. Màn đêm tự nó biến mất mà chúng ta chẳng cần phải làm gì cả. Chẳng phải chuyện lần trước bị phê bình rồi cũng tự nó qua đi hay sao?